КАНОНИТЕ ОД ДОРТ
Глава I: За Божествената предодреденост
Член 1
Сите луґе се грешни преку Адам, живеат под клетва и заслужуваат вечна смрт. Бог не би бил неправеден да ги остави сите да изгорат и да ги предаде на пропаст поради нивните гревови, како што апостолот кажа во писмото до Римјаните 3:19, “Знаеме дека сё она, за што зборува Законот, се однесува на опие, што се под Законот, за да се затвори секоја уста, и така целиот свет да стане виновен пред Бога.“ Потоа во стих 23, “сите згрешија и лишени се од славата Божја.“ А во Римјаните 6:23 кажа, “платата, што ја дава гревот, е смрт.“
Член 2
Но Неговата љубов се покажа, зашто Бог толку го возљуби светот, што Го даде Својот Единороден Син, та секој што верува во Него да не загине, туку да има вечен живот. 1 Јован 4:9. Јован 3:16.
Член 3
И за да можат да поверуваат, Бог милостиво ги прака своите гласници за овие радосни вести секому кому Тој ће посака и кога ће посака. Преку нивната служба тие се повикани на покајание и вера во распнатиот Христос. Римјаните 10:14, 15: “Но како да Го повикаат Оној во Кого не поверувале? Како, пак, да поверуваат во Оној за Кого не слушнале? А како да слушнат, ако нема кој да проповеда? И како да проповедаат, ако не бидат испратени?”
Член 4
Гневот Божји е врз сите што не веруваат во Неговото евангелие. Но тие што ће го примат и го прифатат Исус Спасителог преку вистинска жива вера, во Него ће бидат искупени од Божјиот гнев и од ништенье, а ће примат како дар живот вечен.
Член 5
Причината за вината поради неверство, како и за другите гревови, не е по потекло од Бог, туку во самиот човек. Додека пак верата во Исус Христос и спасението преку Него се дар Божји, како што е речено: “Зашто по благодат сте спасени преку верата; и тоа не е од вас – туку дар Божји!“, Ефесјаните 2:8. “Зашто вам ви се даде дар поради Христос не само да верувате во Него, туку и да страдате за Него“, Филипјаните 1:29.
Член 6
Тоа што некои ја добиваат верата како Божји дар, а некои не, потекнува од вечните декрети на Бога. “Познати Му се на Бога сите Негови дела од создавањето на светов.“ Дела 15:18. “Преку Него ние бевме избрани за наследници, однапред определени според одлуката на Оној Кој врши сѣ според волјата Своја,“ Ефесјаните 1:11. Според тој декрет, Тој милостиво ги омекнува срцата на избраните, колку и да се тврдоглави, и ги наклонува да поверуваат, додека неизбраните ги остава според својата правична пресуда на сопствената злоба и инaетливост. И тука е прикажана големината и милозливоста, но и праведната дискриминација меfy луfeтo, кои се подеднакво склони кон пропaст. Или декретите за избор или отфрлање, прикажани во Словото Божjо, против кои луfeтo со своите перверзни, нечисти и нестабилни умови се борат за сопственото уништување, а на светите и побожни души им даваат неискажана утеха.
Член 7
Изборот е непроменливата цел на Бога, според која уште пред создаването на светот, од чиста милост, а според сувереното задоволство по своја волја, ги избра од целата човечка раса падната по своја вина од примитивна состојба на исправност во состојба на грев и пропаст, одреден број на лица за искупување преку Христос, кого од самата вечност го назначи за Посредник и Глава на избраните и темел на Спасението. Овие избраници, нако по природа не се ништо подобри од останатите, туку со нив споделуваат подеднаква мизерија, Бог заповеда да се дадат на Христа за преку Него да се спасат, ефективно повикувајки и привлекувајки ги кон Себе преку Своето Слово и Дух, како би им дал вистинска вера, оправдание и осветување. Можно зачувувајки ги преку заедништвото со Неговиот Син, конечно, Бог ги води во слава како приказ на Неговата милост и за воспевање на Неговата величествена благодат. Како што е запишано: “така што и нѣ избра преку Него, уште пред светот да биде создаден, за да бидеме свети и непорочни пред Него во љубовта, предопределувајки нѣ за посинување за Себе преку Исус Христос, зашто тоа My беше по волја, за да биде фалена славата на Неговата благодат, со која нѣ дарува преку Својот Возљубен Син.“ Ефесјаните 1:4-6. И на друго место: “А оние што ги предопредели, тие и ги повика, и кои ги повика, тие и ги оправда; кои ги оправда, тие и ги прослави.“ Римјаните 8:30.
Член 8
Постојат различни декрети на избор, но еден ист декрет ги опфaka сите кои што ke се спасат под Стариот и Новиот Завет. Светото Писмо обзнанува дека задоволството, целта и Божествениот совет ke бидат единствени, спрема Оној кој ги избра од вечноста во милост и слава кон спасение и го предодреди начиног за спасение за по него да се водат.
Член 9
Овој избор не е втемелен во солџеданата вера, или покорноста во верата, светоста, или било кој друг човечки квалитет како претпоставка, причина или предуслов, туку луґето се одбрани за вера и нивна покорност во верата, светоста и т.н. Следствено, изборот е извор на секое спасително добро од кое произлегува верата, светоста и секој друг дар на спасението, конечно и самиот вечен живот, како негови плодови и учинок. Апостолог рече: “така што и нѣ избра преку Него, уште пред светот да биде создаден, за да бидеме свети и непорочни пред Него во лубовта,“ Ефесјаните 1:4.
Член 10
Задоволството Божје е единствената причина за овој милостив избор, које се состои во избор на луґе за спасение условии спрема сите нивни можни квалитети и дела, туку Бог милуваше од масата на грешници за Себе да посвои само одредени лица и да бидат посебни. Како што е напишано: “уште додека не се беа родиле близнаците и сѣ уште ништо не беа направиле, добро или лошо,“ и т.н. ћ беше речено (имено на Ребека): „Постариот ће му служи на помладиот“, како што е напишано: „Лаков го возљубив, а Исав го намразив.“ Римјаните 9:11-13. “и поверуваа сите, кои беа определени за живот вечен.“ Дела 13:48.
Член 11
И бидејки самиот Бог е најмудар, непроменлив, сезнаен и семокен, така и изборот направен од Него не можат ниту да се прекине. ниту да се менува, отповика или поништи, ниту избраните можат да бидат отфрлени, ниту нивниот број да се намали.
Член 12
Избраните во долџедно време, нако во различии степени и во различии мерки, постигнуваат уверување за овој нивни вечен и непромеилив избор, не со испитливо лубопитство во тајните и длабоки работи на Бога, туку со наблюдување во себе, со духовна радост и свето задоволство, но и непогрешливите плодови на Божїй от изборот посочени во Словото Божїо. Плодови како што се вистинската вера во Христа, побожен страв и тага за тревот, глад и жед за правда, игн.
Член 13
Чувството на сигурност за сопствениот избор им дава на чедата Божїй дополнителна причина за дневна понизност пред Него и за обожување на Неговите милости, за самопрочистување и возвратна благодарност и жарка љубов кон Него, кој прв ја покажа Својата голема љубов кон нив. Ова учење за избраните е толку далеку од промовирање на послаба послушност кон Божїй те заповеди или насочување кон поголема увереност во телесните наспроти духовните нешта, што по Божїа праведна пресуда ова се вообичаените ефекти на избразна претпоставка или бесмислено ситничарење со милоста на Неговиот избор токму кај тие што одбиваат да одат по патиштата на избраните.
Член 14
Бидејки доктрината за божествен избор од најмудриот совет на Бога беше пропласна од пророците, од самиот Христос и од апостолите, исто така е јасно откриена во Светото писмо на Стариот и Новиот Завет, за да биде објавена во назначеното време и место во Црквата Божїа, за која е посебно скроена. Ова под услов да се направи со почит, во духот на дискреција и побожност, за слава на најсветото Божїо име и за заживување и утеха на Неговите луfe, без залуден обид да ги испитаат тајните начини на Севишниот. Дела 20:27, Римјаните 11:33-34, 12:3, Евреите 6:17-18.
Член 15
Она што посебно има намера да ни ја прикаже и препорача вечната и неизоставна благодат на изборот е јасното сведоштво на Светото Писмо дека не сите, туку само некои се избрани, додека други се заобиколени од вечниот избор на Бог. Тие што се изоставени, Бог од своето суверено, најправедно, неразбирливо и непроменливо задоволство, одлучил да ги остави во заедничката мизерија во која тие своеволно се втурнале и да не им дарува спасувачка вера и благодат на преображање. Праведно судејки, Тој ги остави да продолжат да ги следат нивните начини, за конечно праведно да ги осуди и казни засекогаш, но не само заради нивното неверување, туку и за сите нивни гревови. И ова е декретот за отфрлање (репробација) кој во никој случај не го прави Бог автор на гревот (што би било хула), туку Го прогласува за страшен, неразбирлив и праведен судија и одмаздник.
Член 16
Тие што сеуште не искусиле и немаат во себе жива вера во Христа, ниту уверена сигурност на душата, мир на совеста, искрена желба за блиска послушност и прославување во Бога преку Христа, но сепак опстојуваат во употребата на средствата што Бог ги назначил како милостиви да работат во нас, не треба да се вознемируваат при спомнување на репробација, ниту да се сметаат себеси во отфрлените, но внимателно да продолжат со употреба на нештата дадени, и со силна желба, посветено и понизно да чекаат време на нови поголеми благодати од Бога. Уште помалку имаат причина за страв од репробација опие кои сериозно посакуваат да се свртат кон Бога, да му удоволат само Нему и да се искупени од овие тела на смртта, и покрај тоa што се неспособни да го постигнат тој степен на светост и вера за кој копнеат. Милостивиот Бог вети дека скршената трека нема да ја здроби, и чадливата ламба нема да ја угасне. Но, оваa доктрина праведно ги заплашува опие кои, без оглед на Бог и на Спасителог Исус Христос, целосно се предадоa на грижите на светот и телесните задоволства, сè додека не бидат сериозно преобразени во Бога.
Член 17
Бидејки треба да судиме за волјата Божја од Неговото Слово, кое сведочи дека децата на верниците се свети, не по природа, туку по сила на заветот на благодатта во кој тие заедно со родителите се опфатени, побожните родители немаат причина да се сомневаат во изборот и спасението на своите деца, кои Бог милува да ги повика во овој живот уште од детството.
Член 18
На тие што мрморат против безусловната милост Божја во Неговиот избор и праведноста во отфрлањето, им одговараме со зборовите на апостолот: “Ама, човеку, кој си ти што така се спориш со Бога?” Римјаните 9:20. И да ги цитираме зборовите на Спасителог наш: “зар немам право да чинам со своето што сакам?” Матеј 20:15. Па затоа со свето обожавање на овие мистерии, ги кажуваме зборовите на апостолот: “О, длабочино на богатство, мудрост и знаење Божјо! Колку се несфатливи Неговите судови и неистражливи Неговите патишта! Зашто, која познал мислата на Господ? Или, која Му бил советник? Или, која однапред Му дал нешто за да му биде отплатено? Зашто, се е од Него, според Него и за Него. Нему слава во вечни векови. Амин!” Римјаните 11:33-36.
Отфрлање на грешките
По ова објаснување на вистинитото учење за изборот и репробацијата, Синодот ги отфрла грешките на оние:I
Кои учат: Дека волјата Божја да го спаси секој које верува, истрае во верата и послушноста преку неа, е целосниот и единствен декрет за избор на спасение и ништо друго не е откриено во врска со истиот во Словото Божјо. Овие лубе мамат и учат спротивно на Светото Писмо, кое обзнанува дека Бог не само што ги спасува оние кои веруваат, туку од вечноста одбрал одредени личности на кои единствено и во сродветно време ће им дарува вера во Христа и истрајност. Како што е напишано: “Го објавив името Твое на луѓето, што си Ми ги дал од светот;“ Јован 17:6. “Поверуваа сите, кои беа определени за живот вечен.“ Дела 13:48. Исто така: “така што и нè избра преку Него, уште пред светот да биде создаден, за да бидеме свети и непорочни пред Него во љубовта.“ Ефесјаните 1:4.
II
Кои учат: Дека постои различен вид на избор од Бога за вечен живот: еден општ и неодреден, друг специфичен и одреден. Овој вториот е или нецелосен, отповиклив, неодлучувачки и условен, или целосен, неотповиклив, одлучен и апсолутен. Исто така: дека има еден избор во верата, а друг избор во спасението. Ова е омилена измислица на човечките умови, смислена спротивно на Светото Писмо, во кое учењето за изборот од нив е корумпирано и златниот ланец на нашето спасение е прекинат: “А оние што ги предопредели, тие и ги повика, и кои ги повика, тие и ги оправда; кои ги оправда, тие и ги прослави.“ Римјаните 8:30.
III
Кои учат: Дека доброто задоволство и целта Божја, која Светото Писмо ја споменува во учењето за изборот, не се состои во ова, дека Бог ги избрал одредени луfe наспрема други, туку овој избор паднал како резултат на најдобрите можни околности (меfy кои се и делата на Законот). Или дека од целиот поредок на нештата, чиног на верата, кој по својата природа е незаслужен како и нецелосната покорност, се како условия за спасение, и дека Бог милостиво би го сметал ова само по себе како целосна послушност и ће го смета за достојно за наградата на вечниот живот. Оваa грешка ги прави милоста Божја и заслугите на Христос без ефект, а луferо стануваат заведени од бескорисни прашања за вистинитоста на Божјого милостиво оправдание и ја напуштаат едноставноста на Светото Писмо, а и оваa изјава на Апостолот станува невистинита: “Кој нè спаси и нè повика кон свето звање, не поради нашите дела, туку по Својата добра волја и благодатта, што ни е дадена во Христос Исус пред вечни временья.“ 2 Тимотеj 1:9.
IV
Кои учат: Дека изборот во верата е предусловен од следново, имено, човекот правилно да го користи природното просветлување, да е побожен, понизен и кроток, сходветен за вечен живот, како од ова да зависи на било кој начин изборот за вечниот живот. Ова влече од учењата на Пелагиј и е спротивно на учењето на апостолот, која напиша: “Међу кои и ние сите некогаш живеевме според телесните желби, извршувајки ги похотите на телото и на помислите, и по природа бевме како и другите, чеда на гневот. Но Бог, Кој е богат со милост, поради големата Негова љубов, со која не засака, нако бевме мртви поради тревовите наши, не оживеа во Христос и не воскресна со Него и не постави на небесата во Христос Исус, за да им го покаже на идните векови преизобилното богатство на Својата благодат во добрина кон нас преку Христос Исус. Зашто по благодат сте спасени преку верата; и тоа не е од вас – туку дар Божји! Не е од дела, за да не се пофали некој.“ Ефестантите 2:3-9.
V
Кои учат: Дека нецелосниот и неодлучен избор на одредени лица за спасение се случил заради предвидена вера, преображање, светост, побожност, која или започнала или продолжила некое време, но дека целосниот и одлучен избор се случил поради предвидената истрајност до крај во верата, преображање, светост и побожност. Тие учат дека тоа е благодатна и евангелска достојност, заради која избраниот е подостоен од отфрлениот. Следствено, верата, послушноста на верата, светоста, побожноста и упорноста не се плодови на непроменливиот Божји избор кон слава, туку се претходно барани услови, предвидени дека же бидат исполнат од онне што же бидат целосно избрани, и се причини без кои непроменливиот избор во слава не се случува. Ова е отфрлено низ целото Свето Писмо со постојани изјави како што се на пример следните: Изборот не е поради дела, туку од Оној кој повикува. Римјаните 9:11. “Поверуваа сите, кои беа определени за живот вечен.“ Дела 13:48. “Така што и не избра преку Него, уште пред светот да биде создаден, за да бидеме свети.“ Ефестантите 1:4. “Вие не Ме избравте Мене, туку Jac ве избрав вас.“ Лован 15:16. “Во тоа се состои лубовта, што не ние Го возљубивме Бога, туку Бог нас нѐ возљуби и Го прати Синот Свој.“ 1 Лован 4:10.
VI
Кои учат: Дека не секој избор за спасение е непроменлив, туку некои од избраните, без оглед на Божјите декрети, можат да отпаднат и некои навистина отпаfаат. Со оваa голема грешка тие го прават Бог променлив и ja ништат утехата која Божјите луfe ja имаат во сигурноста на нивниот избор. Ова е спротивно и на Светото Писмо кое учи дека избраните нема да бидат заведени на погрешен пат (Матеј 24:24), дека Христос нема да изгуби ниту еден од тие што Отецот му ги дал (Лован 6:39), и дека Бог ги прослави сите кои ги предодреди, повика и оправда (Римjаните 8:30).
VII
Кои учат: Дека во овој живот нема плод и свест за непроменливиот избор кон слава, ниту каква било сигурност, освен она што зависи од променливи и неизвесни услови. Зашто, не само што е апсурдно да се зборува за неизвесна сигурност, туку и спротивно на искуството на светците, кои според свеста за нивниот избор се радуваат со Апостолот и ja фалаг оваa Божja наклоност (Ефесjаните 1), а спрема Христовата изjава се радуваат заедно со Неговите следбеници што нивните имиња се напишани на небото (Лука 10:20). Тие исто така ja одбиваат чувствителноста на сигурноста на вечниот совет Божји за наше спасение, која Светиот Дух ja дава како дар.
VIII
Кои учат: Дека Бог, само врз основа на Својот праведен декрет, не одлучил да го остави човекот во падот на Адам и да го вклучи во заедничката состојба на грев и осуда, ниту да ги премине сите народи во состојба на неосветеност и осуда. Ова е богохулство. Зашто апостолот вели: “Затоа, како што гревот влезе во светот преку еден човек, а преку гревот – смртта, по таков начин и смртта премина на сите луѓе преку еден човек, зашто сите згрешија.“ Римјаните 5:12. И: “зашто судењето за еден престап води кон осудување,“ Римјаните 5:16.
IX
Кои учат: Дека причината зошто Бог им праќa евангелие на еден народ, a не на друг, не е само и исклучиво Божјото задоволство, туку дека еден народ е подобар и постоечки од друг. Мојсеј пак, го негира ова и му вели на народот Израел: “Гледај, на Господ, твојот Бог, му припаѓаат небесата и небесата над небесата, земјата и сѐ што е на неа. Само на твоите татковци се приврза Господ, та ги засака, и вас, потомството нивно, ги избра над сите народи, како што e денес.“ 5 Мојсејова 10:14-15. И Христос вели: “Тебе fала, Оче, Господару на небото и на земјата, што ги скри овие нешта од мудрите и разумните, и им ги објави на малите.“ Матеј 11:25-26.
Глава II: За смртта Христова и човековото искупување преку неа
Член 1
Бог не е само врховно милостив, туку и врховно праведен. Оваа праведност бара (како што ни се откри преку неговото Слово) сите гревови извршени против Неговата бескрајна величественост да се казнат, не само со времена, туку и со вечна казна во телото и душата. Ова е неизбежно за нас и мора да му се удоволи на правдата на Бог.
Член 2
Но, бидејки ние сме немоќни сами да се избавиме од гневот Божји, Бог во Својата бескрајна милост ни го даде Својот Единороден Син за наша гаранција, Кој, бидејки беше без грев, беше осуден за нас, па така во Него Бог го осуди гревот.
Член 3
Смртта на Синот Божји е единствената и најцелосна жртва и задоволство за гревовите, од неизмерна вредност и достојност, доволна за искупување на гревовите на целиот свет.
Член 4
Оваа смрт е од толку голема вредност и достојност, заради лицето што ја претрпе, имено, вечниот Син Божји, Кој е истовремено и вистински Бог и вистински човек. Таа е исто така доволна за искупување на целиот свет.
Член 5
Сепак, евангелието, кое треба да се проповеда и објавува на сите народи и на сите луfe без исклучок, со општа и јасна декларација, е ова: Поверувајте во Господа Исус и ће бидете спасени. На сите оние кои вистински веруваат во распнатиот Христос, смртта Му носи спасение и мир на нивните совести, откако ги плати нивните гревови.
Член 6
И покрај тоa што многумина кои се повикани преку евангелието се покаjуваат и умираат во неверство, ова не се должи на некаков недостаток или нецелосност во жртвата на Христа на крстот, туку само од нивната сопствена вина.
Член 7
Но, сите оние кои вистински веруваат и со смртта на Христос се спасени од гревот и пропаста, го добиваат ова благослов само поради Божјата благодат, која Му е дадена во Христос од вечност, и ниту на кој начин заради нивните сопствени заслуги.
Член 8
Бидејки навистина беше одредено од Отецот дека смртта на Синот ke ja искупи оние, и само оние, кои од вечност беа избрани за спасение и му беa дадени на Него, дека Христос ke ja поднесе оваa смрт за оние избрани, дека на крајот ke им го даде на нив заедништвото со Него, гарантирајки им ја верата, со која ефективно ke ги обнови и доведе до вечен живот, дека ke им го даде Духот Свет, кој ke ги осигура во верата и ke ja исполни желбата да истраат до крај, и дека на крајот ke ги прослави и ke ги одведе кон уживање на вечното спасение. Ова е доказ за Божјата неограничена љубов кон нас, зашто Тој “Својот сопствен Син не Го поштеди, туку Го предаде за нас сите.“ Римјаните 8:32. И Тој Го направи “грев за нас, Кој не позна грев, за да станеме преку Него праведност Божја.“ 2 Коринќаните 5:21.
Член 9
Овој совет, кој произлегува од вечната љубов на Отецот кон избраните, од самиот почеток на светот до денес е моќно исполнуван, и ће продолжи да се исполнува, и покрај сите противставувања од пеколот, така што избраните ће се соберат во едно во Царството Божјо. Никој не може да ги осуди оние што Бог ги оправда, ниту да ги оттргне од раката на Христос, зашто никој не може да ги оттргне од раката на Отецот (Јован 10:28-30). Никој не може да нѐ одвои од љубовта Божја, која е во Христос Исус, нашиот Господ (Римјаните 8:38-39).
Отфрлање на грешките
По ова објаснување на вистинитото учење, Синодот ги отфрла грешките на оние:I
Кои учат: Дека Бог Отецот го одредил својот Син за смртта на крстот без посебен и дефинитивен декрет за да спаси некого, така што неопходноста, профитабилноста и вредноста на она што Христос го заслужил со својата смрт постоело и останало во сите делови целосно, совршено и недопрено, дури и ако заслужениот откуп никогаш не бил применет на некое лице. Ова учење ја презира мудроста на Отецот и заслугите на Исус Христос, што е спротивно на Светото Писмо. Како што нашиот Спасител рече: “душата Своја ја полагам за овците Свои.“ Јован 10:15, 27. А пророкот Исаија во врска со Спасителот рече: “а кога ће го принесе Својот живот како милостивна жртва, Тој ће види долговечно потомство, и волјата Господова ће напредува преку Неговата рака.“ Исаија 53:10. Конечно, ова е спротивно на постулатот на верата според кој веруваме во соборната Христијанска црква.
II
Кои учат: Дека целта на смртта Христова не беше да воспостави нов завет на благодат преку Неговата крв, туку само да му ги осигура на Отецот суверенитетот над човештвото, без разлика дали со закон или со благодат. Овие се спротивни на Светото Писмо, кое учи дека Христос “стана гарант за подобар завет“ (Евреите 7:22) и дека “затоа Тој е Посредник на новиот завет“ (Евреите 9:15).
III
Кои учат: Дека Христос со Своето задоволство не заслужил за никого ни вера, ниту другите дарови на Светиот Дух, кои се неопходни за примена на ова задоволство, туку само заслужил за Отецот можност или целосна желба повторно да преговара со човекот и да им даде нови и дополнителни услови според својата волја, исполнувањето на кои зависи од слободната волја на човекот, и затоа било можно или да се исполнат или да не се исполнат. Оние кои го учат ова ja потценуваат смртта Христова и не ja признаваат најважната благодат добиена преку неа, спротивно на зборовите на Апостолот: “Кој, пак, не даде ли нè и сè со Него?” Римјаните 8:32.
IV
Кои учат: Дека новиот завет на благодат, кој Бог Отецот, преку заслугите на смртта Христови, го склучил со човештвото, не се состои во ова што ние сме обновени преку Светиот Дух до вечен живот, или спасени на кој било начин, туку во ова што Бог го отстранил барањето за целосна послушност на законот и смета дека самата вера, иако не е активна преку љубов, е целосна послушност на законот, и дека Тој ja сметa за таква и ја наградува со вечен живот. Ова е спротивно на Светото Писмо: “објавувајки нова alenja, дека стариот поминува, и дека сè станува ново.“ 2 Коринќаните 5:17. “Зашто ако сте водени од Духот, не сте под Законот.“ Галатјаните 5:18. Исто така: “Христос e краj на Законот за праведност на сеkoj коj верува.“ Римјаните 10:4. И: “Бог ja посочи Своjaта лубов кон нас во тоa што, додека ние уште бевme грешници, Христос умре за нас.“ Римјаните 5:8-9.
V
Кои учат: Дека сите луfe се во состојба да бидат прифатени од Бог во заветот на милоста, така што никој не е исклучен од спасението со осуда заради првобитниот грев, и дека Бог, во однос на ова, ги смета сите луfe за еднакви. Ова е спротивно на Светото Писмо, кое учи дека луfeто “се по природа чеда на гневот.“ Ефесјаните 2:3.
VI
Кои употребуваат разлика помеfy стекнување и примена на откупот заради тоa што го учат: Дека Бог, давајки го Својот Син за смрт на крстот, навистина стекнал за сите и за секој човек можност да се помири со Бог и да добие опростување на гревовите, под услов на вера, но дека ништо од оваa откупна вредност, која Христос ja заслужил, всушност никогаш не станало дел од никого, освен кога човекот сам, според својата слободна волја, го прифаќа благодатта на евангелието. Оние кои го учат ова ja негираат учењето на Светиот Дух за примената на заслугите на Христос и ja потценуваат мудроста на Отецот и заслугите на Исус Христос. Тие, наместо да ja покажат вистинската причина заради која смртта Христова не ke биде ефикасна за сите, укажуваат на нешто што никогаш не било вистинска или вистинска причина. Ова учење е спротивно на Светото Писмо, кое не само што учи дека Христос е гаранција за избраните, туку и дека Тој ни ja дава вистинската вера: “Гледајте на што голема љубов ни даде Отецот, та да се викаме чеда Божји, и такви сме.“ 1 Јован 3:1. Исто така: “Христос, откако се вознесе на височините, зар не зароби плen и дарови им даде на луѓето? … Тоa го направи за да ги исполни сите.“ Ефесјаните 4:8, 10. Конечно, ова учење ja поттикнува безбожната и богохулна замисла дека Христос, Koј беше вистински погребан и воскресна, можел да умре за оние за кои ништо од Неговите заслуги не ke се примени, и дека сите овие, и покрај тоa, се должни да веруваат дека за нив е направено.
VII
Кои учат: Дека Христос не умрел, ниту ja осигурал верата со Својата смрт за оние кои Бог вечно ги засакал и ги одбрал за вечен живот, зашто овие не се нуждаат од смртта Христова за да ja осигураат верата и другите дарови на спасението, туку Христос, дури и да не умрел, би можел да им ja осигура верата и спасението на овие избрани, на било кој друг начин. Ова е богохулство, зашто ja омаловажува смртта Христова, ja негира вистината за праведноста која ни e припишана преку неа, и ja повлекува проповедта на крстот. Апостолот пак вели: “Зборot на крстот за оние кои пропаѓаат е лудост, a за нас кои се спасуваме – тоа е Божja сила.“ 1 Коринќаните 1:18. И: “не се срамам од евангелието, зашто тоа е Божja сила за спасение на сеkoj коj верува.“ Римјаните 1:16. Затоa, истите избрани не можат да ja добиjaт верата и спасението на друг начин освен преку смртта Христова. Навистина, не само дека не се можни, туку и Отецот не би можел да им даде вера или спасение на друг начин. Затоa, апостолот вели: “Христос, откако дојде, стана врховен свештеник на добрите нешта кои дојдоa, и преку поголема и посовршена скинија, не направена со раце, односно не од ова создание, и влезе еднаш засекогаш во Светилиштето, не со крв на јарци и телеци, туку со сопствената крв, и така ни обезбеди вечно откупување.“ Евреите 9:11-12.
Глава III/IV: За распадот на човекот, неговото преобраќање кон Бога и за начиног на кој тоа се случува
Член 1
Човекот беше првично оформен спрема ликот Божји. Неговото разбирање беше пропратено со вистинско и спасително спознание на Создателот и сите духовни нешта, неговото срце и волја исправни, неговите чувства чисти, а целиот човек свет. Но прелажан од ѓаволот за да се побуни против Бог и да ja злоупотреби слободата на својата волја, ги поништи сите овие квалитети и стана слеп при умот, ужасно помрачен, суетен и перверзен во носењето одлуки, злобен, бунтовен, со изопачено срце и волја, нечист во своите чувства.
Член 2
Човекот по падот го роди ова изопачено, отровно и грешно потомство, пренесувајки ја истата расипаност на целото човештво (со исклучок на Христос), која произлегува од првобитниот грев, и затоа е подлежна на гневот Божји, на осуда и на вечна смрт.
Член 3
Сите луfe се заразени со оваа расипаност од самиот почеток на нивното постоење и се родени како чеда на гневот, неспособни за какво било спасително добро, склони кон зло, мртви во гревовите и робови на гревот. И без благодатта на обновувачкиот Свети Дух, тие не сакаат, ниту можат да се свртат кон Бог, ниту да го поправат нивниот изопачен карактер, ниту да се расположat да го поправат.
Член 4
Сепак, по падот во човекот остана од светлината на природата, доволно за да му овозможи на човекот да ja познае Божјата сила, божеството и провидението, и да ja остави човечката раса без изговор. Но, оваа светлина не е доволна за да му даде на човекот спасително познание на Бог и наменata на спасението, па дури и не може да ja доведе човечката природа до вистинско познание на овие нешта, ниту до покајание од грев, ниту до вера во Христос.
Член 5
Во оваa состојба останува човекот, сè додека не се роди одново и не се обнови од Светиот Дух. Но, во времето на евангелието, Бог уште повеќе ja открива Својата благодат и милост на човекот отколку во законот. И покрај тоa што во законот Бог ja откри Својата волја и ja објасни казната за гревот, сепак законот не ja дава силата за преображање, туку го остава човекот во неговото онеспособување, ja зајакнува неговата духовна мртвост и ja зголемува неговата вина. Во евангелието пак, Бог ja откри Својата благодат и милост, и кога Тој ja открива Својата правда во евангелието, тоа е правда која произлегува од задоволството на Христос, која Бог ни ја припишува како наша, и со која Тој ги оправдува верниците.
Член 6
Она што Бог открива во евангелието за спасението, за опростување на гревовите и за вечен живот преку Исус Христос, Тој му го прогласува на сите луfe, со наредба да се покаат и да веруваат во Светото евангелие. И на сите оние кои доаѓаат и веруваат, Тој им ветува мир на совеста, благословен живот и вечно спасение.
Член 7
Бидејки сите луfe со падот во Адам изгубија каква било способност за духовно добро и, спротивно на тоa, станаа склони кон зло, мртви во грев и робови на гревот, затоa никој не може да се спаси од оваa состојба, било со сопствената сила или со слободна волја, освен преку благодатта на Светиот Дух, која ja обновува волјата и ja поттикнува кон добро, и која делува на тој начин што човекот станува способен и желнен да прифати она што Бог му го нуди во евангелието.
Член 8
Оваa благодат на обновувањето Бог не ja должи на никого, зашто никој не може да ja заслужи, ниту пак се должи на човечката природа, која сама по себе е целосно неспособна. Оваa благодат произлегува само од слободната и суверена благодат Божја, која е независна од каква било човечка заслуга, и која е сосема суверена во својата работа. Затоa, сите заслуги се на Христос, и спасението е само од благодат.
Член 9
Истиот апостол кој вели: “Им сведочеше на Евреите и Грците за покајание кон Бог и за вера во нашиот Господ Исус Христос“ (Дела 20:21), исто така, кога е прашан дали неверникот знае каква е патот кон спасението, одговара: “Како да веруваат во Оној за Кого не слушнале? А како да слушнат, ако нема кој да проповеда?“ (Римјаните 10:14). И на пророкот Исаија Бог вели: “Во покајување и починок е вашето спасение, во тивкоста и надежта е вашата сила.“ (Исаија 30:15). Исто така, Бог им наредува на сите луfe на секое место да се покаат. Оваа заповед не ja негира вистината дека покајувањето е дар Божји, туку ja нагласува обврската на човекот да се покае и ja истакнува сериозноста на гревот.
Член 10
Човекот сам по себе не е способен да се покае вистински. Покајувањето е дар Божји, кој не му се должи на човекот, ниту пак човекот може да го заслужи. Но, Бог ja дава оваa благодат на сите оние кои Тој ги повикува кон покајување, и на кои Тој ja дава верата, така што никој, иако има многу гревови, не треба да се сомнева или очајува, туку да се покае и да бара опростување на гревовите, верувајки во Христос.
Член 11
Бог, кој е богат со милост, не ja ускратува оваa благодат на покајување на оние кои се покајуваат, туку ja дава на сите оние кои доаѓаат кон Него, без разлика колку и какви гревови имаат извршено, под услов да се покаат вистински. Покрај тоa, покајувањето мора да биде сериозно, и не смее да биде површно или лицемерно.
Член 12
Покајувањето не се состои само во надворешно напуштање на гревот, туку е внатрешна промена на целиот човек, која произлегува од тага за гревот и од љубов кон Бога, и која е проследена со желба и обид за нов живот, во согласност со Божјите заповеди.
Член 13
Гревовите кои ги правиме по покајувањето не се толку големи и многубројни што не можат да ни бидат простени, ниту пак ќе ни биде одземена благодатта на покајувањето. Затоa, верниците треба постојано да се молат за опростување на гревовите и да се борат против гревот со силата на Светиот Дух.
Член 14
Како што Бог е тој кој ja дава желбата и способноста за покајување, така Тој е и тој кој ja зајакнува волјата на верникот во борбата против гревот и во стремежот кон светост. Затоa, верникот не смее да се потпира на својата сила, туку да се моли за помош од Бога и да се потпира на Неговата благодат.
Член 15
Покајувањето мора да биде постојано во животот на верникот, зашто гревот сè уште останува во него, и затоa тој треба постојано да се кае и да се бори против гревот. Ова постојано покајување е неопходно за одржување на заедништвото со Бог и за раст во благодатта.
Член 16
Покајувањето не е нешто што човекот може да го постигне сам, туку е дело на Божјата благодат во него. Затоa, човекот треба да биде понизен и да признае дека без Божјата благодат не може да се покае.
Член 17
Како што покајувањето е дар Божји, така и верата е дар Божји. Никој не може да верува во Христос освен ако му е дадено од Отецот. Затоa, верата не е нешто што човекот може да произведе сам, туку е дело на Светиот Дух во него.
Член 18
Бог ja дава оваa благодат на покајување и вера на сите оние кои Тој ги избра од вечност, и на кои Тој ja применува откупната вредност на Христос. Овие, и само овие, се вистински обновени и спасени.
Отфрлање на грешките
По ова објаснување на вистинитото учење, Синодот ги отфрла грешките на оние:I
Кои учат: Како не е вистина дека првобитниот грев сам по себе е доволен да го осуди целиот човечки род или за заслуга на времена и вечна казна. Тие учат спротивно на Апостолот кој рече: “Затоa, како што гревот влезе во светот преку еден човек, а преку гревот – смртта, по таков начин и смртта премина на сите луѓе преку еден човек, зашто сите згрешија.“ Римјаните 5:12. Исто: “зашто судењето за еден престап води кон осудување,“ Римјаните 5:16. Потоa: “платата, што ja дава гревот, е смрт,“ Римјаните 6:23.
II
Кои учат: Дека духовните дарови или добрите квалитети и склоности како што се добрината, светоста, праведноста, не можат да се пренесат од Адам на неговото потомство. Затоa, според нив, само гревот се пренесува. Ова е спротивно на Апостолот кој вели: “Еден човек со непослушноста направи многумина грешници.“ Римјаните 5:19.
III
Кои учат: Дека гревот или расипаноста на природата не е толку сериозна и распространета што мора да ги онеспособи сите луfe за какво било духовно добро и да ги направи склони кон зло, освен ако не им се даде благодатта на обновувањето. Тие учат дека човекот сè уште има слободна волја за духовно добро, иако е ослабена и намалена. Ова е спротивно на Светото Писмо, кое учи: “Срцето e измамливо повеќе од сè и многу болно, кој може да го познае?“ Јеремија 17:9. И: “помислите на човечкото срце се зли од младоста.“ 1 Мојсејова 8:21. Исто така, Апостолот вели: “сите згрешија и лишени се од славата Божја.“ Римјаните 3:23.
IV
Кои учат: Дека човекот не е мртов, туку само болен или ослабен во своите духовни способности, и дека сè уште има сила, со својата слободна волја, да coop-workува со Божјата благодат кога таа ke дојде за негово преображање. Ова е спротивно на Светото Писмо, кое учи: “Вие бевте мртви поради престапите и гревовите.“ Ефесјаните 2:1. И: “без Мене не можете да направите ништо.“ Јован 15:5.
V
Кои учат: Дека човекот, со својата слободна волја, може да ja прифати или одбие благодатта на обновувањето, и дека тој не е пасивен во своето преображање, туку coop-workува со Божјата благодат. Ова е спротивно на Светото Писмо, кое учи: “Зашто по благодат сте спасени преку верата; и тоa не е од вас – туку дар Божји!“ Ефесјаните 2:8. И: “Бог e Тој Кој произведува во вас и желбата и делото, според Својата добра волja.“ Филипјаните 2:13.
VI
Кои учат: Дека Бог, во работата на обновувањето, не дејствува на човекот на таков начин што волјата на човекот станува пасивна, туку дека човекот, откако Бог ke ja обнови неговата волja, сам по себе coop-workува со Божјата благодат. Ова е спротивно на Светото Писмо, кое учи: “Ja создадов вас за Себе, Израеле, за да Moja слава ja кажувате.“ Исаија 43:21. И: “Зашто Бог e Тој Кој произведува во вас и желбата и делото.“ Филипјаните 2:13.
VII
Кои учат: Дека обновувањето на човекот не е моментално дело, туку прогресивен процес во кој човекот, по првиот чекор на обновувањето, може сам, со својата слободна волja, да coop-workува со Божјата благодат и да продолжи во своето обновување. Ова е спротивно на Светото Писмо, кое учи: “Ако некој е во Христос, тој e ново создание; старото помина, ete, сè стана ново.“ 2 Коринќаните 5:17. И: “Koј верува во Синот, има вечен живот.“ Јован 3:36.
VIII
Кои учат: Дека Бог не дејствува на човекот со неодolivна сила во неговото преображање, туку дека човекот, откако Бог ke му ja даде благодатта, може да ja одбие и да не coop-workува. Ова е спротивно на Светото Писмо, кое учи: “Taa e Moja сила, која создава спасение до краевите на земјата.“ Исаија 49:6. И: “Taa e Moja сила, која создава спасение до краевите на земјата.“ Исаија 49:6.
IX
Кои учат: Дека Бог, кога ja дава благодатта на обновувањето, не ja дава на сите луfe, туку само на оние кои, според Неговото предзнаење, ke coop-workуваат со неa. Ова е спротивно на Светото Писмо, кое учи: “He дојдов да повикам праведници, туку грешници на покајување.“ Матеј 9:13. И: “Бог ja посочи Својата љубов кон нас во тоa што, додека ние уште бевme грешници, Христос умре за нас.“ Римјаните 5:8.
Глава V: За истрајноста на Светците
Член 1: Обновените нецелосно слободни од грев
Оние кои Бог ги повика според својата непроменлива намера за причест со Неговиот Син, нашиот Господ Исус Христос, и ги обнови преку Својот Свет Дух, Тој навистина ги ослободи од власта и ропството на гревот во нивниот живот, но не целосно од слабостите на телото и од самото грешно тело додека сеуште живеат во овој свет.
Член 2: Дневна борба против гревот
Од ова произлегува дневната борба на гревот со духот, во која двете се противат едно на друго, така што духот не може слободно да им служи на законите на Бог, ниту пак телото, кое сè уште е грешно, постојано не te поттикнува кон грев. Затоa, верникот е должен постојано да се моли и да се бори против гревот, и да ja бара помошта на Светиот Дух.
Член 3: Привремени падови на верниците
Поради овие остатоци на гревот кои живеат во нив, и поради искушенијата од светот и сатаната, оние кои се обновени не можат да истраат во верата доколку не се потпираат на Божјата благодат. Но, Бог е верен и, кој ги зајакнува во верата и ja чува со Својата сила, така што темниот свет не може да ги победи.
Член 4: Божјата сила ja зачувува верата
Иако таа сила на гревот е голема, сепак, обновените, со помош на Божјата благодат, не се целосно поразени и не отпаѓаат од благодатта, туку Бог ja зајакнува нивната вера, така што тие продолжуваат да се борат и на крајот победуваат.
Член 5: Гревовите што ги прават верниците
Поради овие остатоци на гревот, и поради искушенијата, верниците понекогаш паѓаат во тешки гревови, и дури и во некои тешки падови, но Бог не ги напушта целосно, туку ja поддржува нивната вера, така што тие не ја губат благодатта на усыновувањето, ниту пак Светиот Дух целосно се повлекува од нив.
Член 6: Божјото милостиво враќање
Но, Бог, кој е богат со милост, ги враќа овие кај покајување, ja освежува нивната вера и ja зајакнува со Својот Дух, така што тие продолжуваат да се борат против гревот и на крајот победуваат.
Член 7: Светиот Дух ja зачувува верата
Бог ja зачувува верата на обновените со Својата сила, така што тие не можат целосно и трајно да отпаднат од верата, туку, и покрај нивните падови, тие се враќаат и продолжуваат да истрајуваат.
Член 8: Сигурноста на истрајувањето
Оние кои се обновени имаат сигурност дека ke истраат во верата до крај, и дека ke бидат спасени, не поради сопствената сила, туку поради верноста на Бог, кој ja дал оваa сигурност во Своето Слово.
Член 9: Истрајувањето е дар Божји
Истрајувањето во верата е дар Божји, кој произлегува од изборот, и е зачуван со силата на Бог, така што избраните не можат да го изгубат овој дар, туку ke истраат до крај и ke бидат спасени.
Отфрлање на грешките
По ова објаснување на вистинитото учење, Синодот ги отфрла грешките на оние:I
Кои учат: Дека истрајноста на вистинските верници не е плод на Божјиот избор, ниту дар по заслуга на смртта Христова, туку предуслов на новиот завет, кој (како што тврдат) човекот по својата слободна волja мора да го исполни пред да биде избран и оправдан од Бога. Светото Писмо сведочи спротивно на ова, дека истрајноста следи од изборот и е дадена на избраниците само поради смртта, воскресението и посредништвото Христово: “избраните, пак, го добиja, a другите се закоравиja,“ Римјаните 11:7. Исто така: “Оној, Кој не Го поштеди ни Својот сопствен Син, туку Го предаде за нас сите, зарем нема да ни подари со Него сè? Кој ће ги обвини избраниците Божји? Бог е Тој Кој ги оправдува! Кој е тој што ће суди? Христос Исус, Кој умре, но уште и воскресна, Кој е од десната страна на Бога и се застапува за нас! Кој ће нè одвои од љубовта кон Христос?“ Римјаните 8:32-35.
II
Кои учат: Дека Бог обезбедува на верникот доволно сила да истрае, и дека е на верникот да ја користи таа сила. Ова е спротивно на почитта кон Божјата благодат, која ja припишува сета слава на Бога за истрајувањето, и е спротивно на постојаните молитви на верниците кои бараат од Бог да ja зачува нивната вера.
III
Кои учат: Дека верникот, со своите гревови, може да ja изгуби благодатта на спасението и да отпадне од верата. Ова е спротивно на јасното сведоштво на Светото Писмо дека оние кои Бог ги повикал, ги оправдал и ги прославил, тие и ke ги прослави (Римјаните 8:30), и дека ништо не може да нè одвои од љубовта Божја (Римјаните 8:38-39).
IV
Кои учат: Дека верникот, кој отпаднал од верата, никогаш не може повторно да се обнови. Ова е спротивно на милоста на Бог, која е поголема од сите гревови, и на молитвата на Црквата за оние кои отпаднале, да се покаат и да се вратат.
V
Кои учат: Дека во овој живот нема вистинска сигурност за иднито истрајување, освен она што се заснова на сегашната состојба на верата и послушноста. Ова е спротивно на ветувањата на Бог, кои ja даваат сигурноста на верата, и на молитвите на верниците, кои се молат за истрајување, уверени дека Бог ће го исполни тоa што ветил.
Заклучок
Ова е прецизната, едноставна и генијална декларација на православната доктрина во однос на петте артикли кои беа противречни во Белгиските цркви, како и отфрлањето на грешките од кои тие подолго време беа вознемирувани. Ова учење Синодот пресуди дека треба да извира директно од Словото Божјо и во согласност со исповедите на Реформираните цркви. Јасно е дека некои имаа спротивно однесување, и во обидите да ja убедат јавноста ги запоставиja вистината, еднаквоста и љубовта.
“Дека учењето на Реформираните цркви за предодреденоста, заедно со петте точки анексирани, по својата карактеристика неопходно следи и ги води човечките умови од вон секаква побожност и религија. Дека тоа е опијат понуден од телото и ѓаволот, упориште на сатаната, каде што тој ги демне сите, ранувајќи многумина и трајно убивајќи со своите огнени стрели на очајот и сигурноста. Дека тоа учење го прави Бог автор на гревот, неправеден, тиранин и лицемерен. Дека не е ништо повеќе од упориште на Стоицизмот, Манихејството, Либерализмот и Туркизмот. Дека ги прави луѓето телесно сигурни, препуштени на гревовите на телото зашто се убедени во нивното спасение како Божји избраници, безгрижно убедени дека се безбедни да вршат одвратни криминални дела. Исто дека учењето тврди доколку отфрлените грешници се обидат верно да ги практикуваат делата на светците, нивната покорност не влијае воопшто на нивното спасение. Дека Бог произволно и без оглед на гревовите на човештвото, го предодреди најголемиот дел од светот на вечно проклетство, создавајќи ги првично за оваа намена. Дека на ист начин како што изборот е извор и причина за вера и добри дела, отфрлањето од Бога е причина за неверство и неморал. Дека многу чеда на верниците се оттргнати како невини од мајчините гради и на тирански начин фрлени во длабочините на пеколот, како не би им биле од корист ни нивната крштевка, ниту молитвите на Црквата за време на крштевката.“ и уште многу други слични нешта, кои Реформираните Цркви не само што не ги исповедаат, туку од длабочината на својата душа ги презираат.
Затоa, овој Синод на Дорт, во името на Господ ги собира сите кои побожно се повикуваат на името на нашиот Спасител Исус Христос, да судат за верата на Реформираните Цркви, но не за нечие оцрнување, што од сите страни се практикува, ниту за промовирани на лични убедувања на малкумина древни и современи учители, често нечесно цитирани, изопачени и наведени на значење спротивно од нивната оригинална замисла. Туку тие да судат од јавните исповеди на самите Цркви, како и декларациите на православното учење, потврдено од едногласната согласност на сите членови на овој Синод.
Понатака, Синодот ги опоменува тие што оцрнуваат, да го земат во обѕир страшниот суд Божји кој ги очекува за давање лажни сведоштва против исповедите на толку многу Цркви, како и за тормозење на совеста на послабите и фрлање сомнеж врз заедништвото на верниците.
Конечно, овој Синод ги укорува сите браќа по евангелието Христово да се однесуваат побожно и религиозно со ова учење, подеднакво во универзитетите и црквите. Да го насочуваат како во разговор, така и во пишана форма, за славата на Божјото Име, за светоста на животот и за утеха на измачените души. Да ги регулираат согласно Светото Писмо и аналогно на верата не само нивните чувства, туку и нивниот говор. Да не користат изрази кои одат вон неопходноста за искажување на вистините во Светото Писмо, станувајќи дрски софисти со намера да ja напаѓаат и оцрнуваат доктрината на Реформираните Цркви.
Нека Исус Христос, Синот Божји кој царува од десната страна на Отецот, ги дарува луѓето, ja освети вистината, им даде вистина на тие што грешат, ги замолчи устите на тие што оцрнуваат здрави учења, и ги опреми верните служители на Неговото Слово со духот на мудроста и дискрецијата, како сите дискусии би биле за слава на Бог и духовна поткрепа на тие што ће ги чуjaт. АМИН.
Како потврда дека ова е нашата вера и одлука, ние ги запишуваме нашите имиња
Тука следат имињата не само на Претседателот, Помошник Претседателот и Секретарите на Синодот, на Професорите по Теологија во Холандските цркви, туку и на сите Членови кои беa застапени во Синодот како претставници на нивните сродветни Цркви: од делегатите од Велика Британија, Фалачка, Хесија, Швајцарија, Ветерав, Републиката и Црквата во Женева, Републиката и Црквата во Бремен, Републиката и Црквата во Емден, Војводството Гелдерленд и Зутфен, Јужна Холандија, Северна Холандија, Зеланд, Покраината Утрехт, Фрисланд, Трансилванија, Државата Гронинген и Омланд, Дрент и Француските Цркви.